You are currently viewing BLUE JETS – ΑΣΤΡΑΠΕΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΔΙΑΣΤΗΜΑ

BLUE JETS – ΑΣΤΡΑΠΕΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΔΙΑΣΤΗΜΑ

Ισχυρές καταιγίδες μπορεί να προκαλέσουν μερικά απίθανα φαινόμενα — πάνω από τα σύννεφα — αστραπές προς το διάστημα. Ηλεκτρικές εκκενώσεις από την κορυφή των νεφών προς τα εξώτερα όρια της ατμόσφαιρας και όχι από τη βάση τους προς το έδαφος. (Feature Image: Καλλιτεχνική απόδοση ενός Blue Jet όπως φαίνεται από το διάστημα. Credit: DTU Space, Mount Visual / Daniel Schmelling)

Στην παρακάτω εικόνα μπορείτε να δείτε σχηματικά τα Blue Jets, Red Sprites και Elves. Αναφερθήκαμε στα Red Sprites σε προηγούμενη ανάρτηση, σήμερα θα μιλήσουμε για τα Blue Jets.

Blue Jets, Red Sprites και Elves. Credit: Danish National Space Center

Τα Blue Jets (Μπλέ Πίδακες) παρατηρήθηκαν για πρώτη φορά το 1994. Πρόκειται για κωνικούς μπλε πίδακες που εκτοξεύονται από ηλεκτρικά ενεργές περιοχές, από το κέντρο ισχυρών καταιγίδων προς την ανώτερη ατμόσφαιρα και φθάνουν σε υψόμετρο περί τα 40 km. Είναι πιο φωτεινά από τα Red Sprites, αλλά εμφανίζονται πολύ λιγότερο συχνά.

Τα Gigantic Jets (Γιγάντιοι Πίδακες) είναι ακόμη πιο σπάνια. Το πρώτο επιβεβαιωμένο Gigantic Jet παρατηρήθηκε το 2001, να φτάνει 70 χιλιόμετρα πάνω από τα σύννεφα από το Αστεροσκοπείο Αρεσίμπο στο Πουέρτο Ρίκο. Αυτές οι γιγάντιες ηλεκτρικές εκκενώσεις μπορούν να πάρουν διάφορες μορφές σαν Blue Jets χαμηλότερα και σαν Red Sprites ψηλότερα στην ανώτερη ατμόσφαιρα.

Gigantic Jet (Γιγάντιος Πίδακας) – μια σπάνια μορφή αστραπής!

Δείτε εδώ την απίθανη φωτογραφία του  Phebe Pan κατά την παρατήρηση της Βροχής Περσείδων του 2016 συνέβη κάτι απροσδόκητο: ένα Gigantic Jet ξεπήδησε από ένα κοντινό σύννεφο. Το όλο θέαμα διήρκεσε λιγότερο από ένα δευτερόλεπτο – αλλά ευτυχώς κατεγράφη από μια ψηφιακή φωτογραφική μηχανή που ήταν εκεί για τα μετέωρα. Η φωτογραφία, που τραβήχτηκε κοντά στην κορυφή του βουνού Shikengkong στην Κίνα, είναι ίσως η καλύτερη απεικόνιση αυτού του ασυνήθιστου φαινομένου. Οι γιγάντιες αυτές ηλεκτρικές εκκενώσεις είναι λίγο κατανοητές και η σχέση τους με τα Blue Jets και τα Red Sprites ενεργό θέμα έρευνας. 

 

Ένα Gigantic Jet (Γιγάντιος Πίδακας) στη Χαβάη. Credit: Gemini Observatory/AURA/Frankie Lucena

Ο αστροναύτης Andreas Mogensen κατέγραψε Blue Jets (0:03 κέντρο και δεξιά) και Red Sprites (0:20 κέντρο και αριστερά) σε αυτό το βίντεο από τον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό.

Τα Blue Jets και τα Red Sprites μπορεί να συνοδεύονται από ELVES (Emission of Light and Very Low Frequency perturbations due to Electromagnetic Pulse Sources). Αυτοί οι επεκτεινόμενοι δακτύλιοι οπτικής και υπεριώδους εκπομπής στην ιονόσφαιρα διαρκούν λιγότερο από ένα χιλιοστό του δευτερολέπτου. Δείτε το παρακάτω βίντεο.

Καλλιτεχνική απόδοση ενός Elve, ενός εκτεινόμενου δακτυλίου οπτικής και υπεριώδους εκπομπής, και ενός Blue Jet – μιας αστραπής πάνω από τα σύννεφα, όπως φαίνονται από τον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό.

Κώστας Σακκάς

Astro Tours Greece

Planetarium on The Go

Φέρνουμε τον έναστρο ουρανό σε εσάς!