You are currently viewing ΚΙΝΑ: ROVER ΣΤΗ ΜΑΚΡΙΝΗ ΠΛΕΥΡΑ ΤΗΣ ΣΕΛΗΝΗΣ – ΠΕΙΡΑΜΑ ΜΕ ΦΥΤΑ ΚΑΙ ΖΩΑ

ΚΙΝΑ: ROVER ΣΤΗ ΜΑΚΡΙΝΗ ΠΛΕΥΡΑ ΤΗΣ ΣΕΛΗΝΗΣ – ΠΕΙΡΑΜΑ ΜΕ ΦΥΤΑ ΚΑΙ ΖΩΑ

Στις 2 Ιανουαρίου η Chang’e 4 έγινε η πρώτη αποστολή που προσεδαφίστηκε στην μακρινή πλευρά της Σελήνης. Στη φωτογραφία το Rover (όχημα) Yutu-2 έχει αποβιβαστεί από το μητρικό σκάφος Chang’e 4. Οι ροδιές του διακρίνονται στην επιφάνεια της Σελήνης. Credit: CNSA (China National Space Agency)

Η μακρινή πλευρά αναφέρεται μερικές φορές λανθασμένα ως “σκοτεινή πλευρά” με το σκοτεινή να σημαίνει αόρατη και όχι έλλειψη φωτισμού. Τόσο η κοντινή όσο και η μακρινή πλευρά της Σελήνης έχουν ίδια διάρκεια ημέρας και νύχτας, οπότε η σωστή ορολογία είναι μακρινή πλευρά για να αποφεύγεται η σύγχυση.

Η προσσελήνωση στην μακρινή πλευρά παρουσιάζει μια πρόκληση στην επικοινωνία, καθώς δεν υπάρχει άμεση οπτική επαφή με τη Γη. Για την επικοινωνία της Chang’e 4 χρησιμοποιείται ένας δορυφόρο αναμετάδοσης που ονομάζεται Queqiao και εκτοξεύθηκε από την Κίνα τον περασμένο Μάιο. Ο Queqiao βρίσκεται 65.000 km μακρύτερα από τη Σελήνη, σε ένα είδος βαρυτικού σημείου στάθμευσης στο διάστημα, περιφερόμενος γύρω από ένα σημείο Λαγκράνζ από όπου είναι ορατός τόσο από τη Γη όσο και από τη μακρινή πλευρά της Σελήνης.

Το Chang’e 4 προσσεληνώθηκε στον διαμέτρου 186 km κρατήρα Φον Κάρμαν, Ο ίδιος ο Φον Κάρμαν βρίσκεται μέσα στον τεράστιο κρατήρα Άιτκεν στον Νότιο Πόλο με διάμετρο 2.500 km και βάθος 13 km, έναν από τους μεγαλύτερους κρατήρες στο ηλιακό σύστημα και τον μεγαλύτερο βαθύτερο και παλαιότερο στη Σελήνη. Η πρόσκρουση που είναι υπεύθυνη για τη δημιουργία της τεράστιας αυτής λεκάνης ήταν τόσο δυνατή, που διαπέρασε τον φλοιό φθάνοντας στον μανδύα.

Οι επιστήμονες θα ήθελαν να μελετήσουν πετρώματα από τον μανδύα και τμήματα του λιωμένου πετρώματος που ανάβλυσε στη λεκάνη μόλις αυτή δημιουργήθηκε.

Το Chang’e-4 διαθέτει δύο κάμερες. Επίσης ένα πείραμα ακτινοβολίας από τη Γερμανία – LND Lunar Lander Neutrons and Dosimetry – που θα μετρήσει την ακτινοβολία στη Σελήνη για την προετοιμασία μελλοντικών επανδρωμένων αποστολών και το οποίο ίσως μετρήσει και το περιεχόμενο νερού στο έδαφος κάτω από το σκάφος. Διαθέτει επίσης ένα φασματοσκόπιο ραδιοαστρονομίας χαμηλής συχνότητας. Η μακρινή πλευρά της Σελήνης ενδείκνυνται για τη ραδιοαστρονομία χαμηλής συχνότητας καθώς προστατεύεται από τον ραδιοφωνικό θόρυβο της Γης.

Το Rover Yutu-2 διαθέτει μία πανοραμική κάμερα, ένα ραντάρ ανίχνευσης υπεδάφους, δύο φασματοσκόπια στο ορατό και στο υπέρθυρο για τον εντοπισμό ορυκτών και το όργανο από τη Σουηδία Advanced Small Analyzer for Neutrals (ASAN), έναν ανιχνευτή για ενεργητικά ουδέτερα άτομα που θα αποκαλύψει πώς αλληλεπιδρά ο ηλιακός άνεμος με την σεληνιακή επιφάνεια και ίσως ακόμη και τη διαδικασία πίσω από το σχηματισμό σεληνιακού νερού.

Με τα ανωτέρω όργανα το Chang’e 4 και το Yutu-2 είναι σε θέση να εξερευνήσουν το περιβάλλον τους με μεγάλη λεπτομέρεια, εξετάζοντας τη σύνθεση της επιφάνειας καθώς και τη δομή του υπεδάφους. Οι παρατηρήσεις θα μας βοηθήσουν να κατανοήσουμε καλύτερα γιατί η κοντινή και η μακρινή πλευρά της Σελήνης είναι τόσο διαφορετικές. Για παράδειγμα, οι σκοτεινές ηφαιστειακές πεδιάδες που ονομάζονται “θάλασσες” καλύπτουν μεγάλο μέρος της κοντινής πλευράς, αλλά σχεδόν απουσιάζουν από την μακρινή πλευρά.

Φυτά και Ζώα στη Σελήνη!

Επιπλέον ένα μικρό κουτί στο σκάφος Chang’e 4 περιέχει σπόρους από πατάτες και αραβίδα (arabidopsis thaliana), καθώς και αυγά μεταξοσκώληκα. Η ιδέα είναι ότι τα φυτά θα προμηθεύουν τους μεταξοσκώληκες με οξυγόνο και οι μεταξοσκώληκες θα δίνουν στα φυτά το απαραίτητο διοξείδιο του άνθρακα και τα θρεπτικά συστατικά μέσω των αποβλήτων τους. Οι επιστήμονες θα παρακολουθήσουν τα φυτά για να δουν αν φωτοσυνθέτουν, μεγαλώνουν και ανθίζουν στο σεληνιακό περιβάλλον.

– –
Κώστας Σακκάς
Astro Tours Greece & Planetarium on the Go